เสียงแหบ

การพูดเราจะต้องใช้อวัยวะหลายชนิด

จมูก เพื่อหายใจรับลมเข้าปอด และไซนัสข้างโพรงจมูกเพื่อเพิ่มความก้องของเสียง ปาก โดยมีริมฝีปาก ฟัน ลิ้น ช่วยผันเสียง

กล่องเสียง เป็นแหล่งกำเนิดเสียงของคนเรา ประกอบไปด้วยสายเสียง เมื่อเราหายใจเข้าสายเสียงแยกจากกัน เมื่อเราพูดหรือร้องเพลง สายเสียงจะมาชิดกัน เมื่อลมจากปอดผ่านมาจะทำให้สายเสียงสั่นจนเกิดเสียง สายเสียงที่เล็กจะสั่นเร็วทำให้เกิดเสียงสูง ภาวะที่ทำให้สายเสียงบวมหรือมีเนื้องอกที่สายเสียงจะทำให้เสียงแหบ

สาเหตุของเสียงแหบ

สาเหตุของเสียงแหบ เกิดจากการที่สายเสียงซ้ายและขวาขยับมาไม่ชิดกัน หรือชิดกันแต่ตัวสายเสียงเกิดบวม ทำให้เสียงแหบ มีสาเหตุมากมาย โชคดีที่ส่วนใหญ่ไม่ใช่โรคร้าย และสามารถหายได้เองในระยะเวลาไม่นาน

สาเหตุที่พบบ่อยๆ ได้แก่

  • กล่องเสียงอักเสบ Acute Laryngitis สาเหตุอาจจะเกิดจากการอักเสบจากเชื้อไวรัส หรือเชื้อแบคทีเรีย รวมทั้งการตะโกนเชียร์กีฬา
  • เนื้องอกที่สายเสียง Vocal Nodules ผู้ต้องใช้เสียงมากๆ ใช้เสียงนาน หรือเสียงดังไป เช่น คุณครู นักร้อง โฆษก กลุ่มบุคคลเหล่านี้ จะมีเนื้องอก vocal nodules (singers nodes) เกิดที่สายเสียงทำให้เสียงแหบ นอกจากนั้นมะเร็งกล่องเสียงก็อาจจะทำให้เกิดเสียงแหบ
  • การสูบบุหรี่ Smoking ควันบุหรี่จะระคายต่อหลอดลม ข้อระวังบุหรี่ทำให้เกิดมะเร็งกล่องเสียง ถึงแม้จะไม่ได้สูบเอง แต่คลุกคลีกับคนที่สูบบุหรี่มากๆ เมื่อสูดเอาควันบุหรี่เข้าไปนานๆ ก็ทำให้มีโอกาสเป็นมะเรีงกล่องเสียงได้มากกว่าคนทั่วไป ดังนั้นผู้ที่สูบบุหรี่และเสียงแหบต้องตรวจกล่องเสียง
  • ภาวะหูรูดกระเพราะหย่อน Gastroesophageal Reflux กรดจากกระเพาะอาหารไหลย้อน ทำให้ระคายเคืองต่อสายเสียง มักจะเกิดในคนแก่
  • สาเหตุอื่นๆ ที่พบได้คือ ภูมิแพ้ โรคทางระบบประสาท การได้รับอุบัติเหตุที่กล่องเสียง เมื่อไรควรจะพบแพทย์

เสียงแหบเป็นเวลานานมากกว่า 2 สัปดาห์ เสียงแหบร่วมกับเจ็บคอ ไอ เสมหะมีเลือด กลืนลำบาก มีก้อนที่คอ ไม่มีเสียงกว่า 2-3 วัน แพทย์จะตรวจอะไรบ้าง

แพทย์ทางหู คอ และจมูก จะซักประวัติและตรวจร่างกาย แล้วใช้กระจกส่องดูสายเสียง บางรายอาจจะต้องใช้กล้อง Fiberoptic Scope ส่องเข้าทางจมูก การตรวจทั้งสองแบบไม่เจ็บปวดอะไร

การป้องกัน และการดูแลตัวเอง

  • หลีกเลี่ยงการใช้เสียงดัง พักการใช้เสียง หรือใช้เสียงนานเกินไป หลีกเลี่ยงการพูด หรือร้องเพลงขณะเสียงแหบ
  • หยุดสูบบุหรี่ และการได้รับควันบุหรี่
  • หลีกเลี่ยงสุรา กาแฟ
  • ดิ่มน้ำวันละ 1.5-2 ลิตร
  • ให้เพิ่มความชื้นในบ้าย
  • หลืกเลี่ยงอาหารเผ็ด อาหารรสจัด
  • ปรึกษาแพทย์เพื่อฝึกพูด

เรียบเรียงโดย : นพ.ณรงค์ เสรีศิริขจร
ศูนย์ : หู คอ จมูก
ปรึกษาแพทย์ หู คอ จมูก : 02-391-0011